Wmo aanvragen: Complete Stappenplan Gids 2025
Van eerste contact tot beschikking: uitgebreide handleiding voor het aanvragen van Wmo-hulp bij uw gemeente. Inclusief tips voor het keukentafelgesprek en bezwaarmogelijkheden.
15 minuten leestijd
Heeft u al een Wmo-indicatie? Zoek dan direct een aanbieder.
Vind hulp aan huis bij u in de buurt📋 Inhoud van dit artikel
De Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) helpt mensen die niet meer alles zelfstandig kunnen doen om toch zo lang mogelijk thuis te blijven wonen. Via de Wmo kunt u onder andere huishoudelijke hulp, begeleiding, dagbesteding en hulpmiddelen aanvragen. Het aanvraagproces kan echter complex zijn en verschilt per gemeente. In deze uitgebreide gids leggen we stap voor stap uit hoe u een Wmo-aanvraag doet en geven we tips om uw kansen op een positief besluit te vergroten.
Wat is de Wmo?
De Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) is een Nederlandse wet die gemeenten verplicht om inwoners te ondersteunen die hulp nodig hebben om zelfstandig te kunnen blijven wonen en mee te doen in de samenleving. De Wmo is bedoeld voor mensen die door ouderdom, ziekte, beperking of psychische problemen niet alles zelf kunnen regelen.
Wat valt onder de Wmo?
Hulp en ondersteuning
- • Huishoudelijke hulp
- • Begeleiding individueel
- • Dagbesteding / groepsbegeleiding
- • Beschermd wonen
- • Maatschappelijke opvang
Voorzieningen
- • Hulpmiddelen (rollator, scootmobiel)
- • Woningaanpassingen (traplift, beugels)
- • Vervoersvoorzieningen
- • Mantelzorgondersteuning
- • Rolstoelvoorziening
Belangrijk: Wmo vs. Zvw
Persoonlijke verzorging en verpleging vallen niet onder de Wmo, maar onder de Zorgverzekeringswet (Zvw). Hiervoor vraagt u geen Wmo-indicatie aan, maar neemt u contact op met een thuiszorgorganisatie die een wijkverpleegkundige stuurt. Lees meer in ons artikel over persoonlijke verzorging thuis.
Voorwaarden voor Wmo-hulp
Om in aanmerking te komen voor Wmo-voorzieningen moet u aan een aantal voorwaarden voldoen:
- Inwoner van de gemeente: U moet woonachtig zijn in de gemeente waar u de aanvraag doet
- Beperking of aandoening: Door ouderdom, ziekte, handicap of psychische problemen kunt u bepaalde taken niet (meer) uitvoeren
- Geen andere oplossing: De gemeente kijkt eerst of er andere mogelijkheden zijn (eigen netwerk, voorliggende voorzieningen)
- Langdurige behoefte: De hulpvraag is niet tijdelijk maar structureel van aard
Voorbereiding op uw aanvraag
Een goede voorbereiding vergroot de kans op een succesvolle aanvraag. Voordat u contact opneemt met de gemeente, is het verstandig om:
Breng uw situatie in kaart
- Maak een gedetailleerde lijst van taken waar u hulp bij nodig heeft
- Beschrijf per taak waarom u dit niet meer zelf kunt
- Noteer hoe vaak u hulp nodig heeft (dagelijks, wekelijks)
- Denk na over uw slechtste dagen – niet alleen uw beste
Verzamel documenten
- Medische informatie van huisarts of specialist
- Eventuele eerdere indicatiebesluiten
- Overzicht van medicijngebruik
- Informatie over uw woonsituatie
- Gegevens over eventuele mantelzorgers
Betrek uw netwerk
Vraag een familielid, vriend of onafhankelijke cliëntondersteuner om u te helpen bij het proces. U heeft recht op gratis cliëntondersteuning – vraag hiernaar bij uw gemeente.
Stappenplan: Wmo-aanvraag in 8 stappen
Neem contact op met het Wmo-loket
Zoek op de website van uw gemeente naar "Wmo-loket", "sociaal wijkteam" of "Wmo aanvragen". U kunt ook bellen met het algemene nummer van de gemeente. Sommige gemeenten hebben een speciaal telefoonnummer voor zorg en welzijn.
Maak een melding
U maakt een melding van uw hulpvraag. Dit is nog geen officiële aanvraag, maar het startpunt van het proces. De melding kan telefonisch, digitaal of schriftelijk. Beschrijf kort welke hulp u nodig heeft.
Bevestiging en uitnodiging
De gemeente bevestigt uw melding en nodigt u uit voor een gesprek. Dit gebeurt meestal binnen 1-2 weken. U ontvangt informatie over het verdere proces en eventuele documenten die u moet meenemen.
Keukentafelgesprek
Een Wmo-consulent van de gemeente komt bij u thuis voor een uitgebreid gesprek. Dit heet het "keukentafelgesprek". Hier wordt uw volledige situatie besproken: uw beperkingen, uw woonsituatie, uw netwerk en uw wensen.
Onderzoek en advies
De gemeente voert een onderzoek uit op basis van het gesprek. Soms wordt aanvullende informatie opgevraagd bij uw huisarts of specialist. De consulent stelt een advies op over welke voorziening passend is.
Officiële aanvraag indienen
Na het onderzoek dient u een officiële aanvraag in. Sommige gemeenten doen dit automatisch na het keukentafelgesprek, andere vragen u om een formulier in te vullen. Vraag hier expliciet naar.
Beschikking ontvangen
U ontvangt een officieel besluit (beschikking) van de gemeente. Hierin staat welke hulp u krijgt, voor hoeveel uren, en voor hoe lang. Ook staat vermeld of u Zorg in Natura krijgt of een PGB.
Aanbieder kiezen en starten
Met uw indicatie kunt u een zorgaanbieder kiezen uit de gecontracteerde partijen. Op onze website vindt u hulp aan huis aanbieders bij u in de buurt. De hulp kan daarna snel starten.
Het keukentafelgesprek: tips voor succes
Het keukentafelgesprek is het belangrijkste moment in het aanvraagproces. Hier bepaalt de gemeente of en welke hulp u krijgt. Een goede voorbereiding is essentieel.
10 tips voor het keukentafelgesprek
- Nodig iemand uit om erbij te zijn (familielid, vriend of cliëntondersteuner)
- Beschrijf uw slechtste dagen, niet alleen uw goede dagen
- Wees eerlijk over wat u niet (meer) kunt – bagatelliseer niet
- Laat zien wat er misgaat als u geen hulp krijgt
- Vraag naar alle mogelijkheden – de consulent vertelt niet altijd alles
- Maak aantekeningen of vraag om een schriftelijk verslag
- Vraag om bedenktijd als u ergens niet zeker over bent
- Geef medische informatie – overhandig eventueel een brief van uw arts
- Benoem concrete voorbeelden van situaties waarin het mis ging
- Vraag naar de bezwaarmogelijkheden als u het niet eens bent met het advies
Let op: eigen kracht en netwerk
De gemeente zal vragen of u een beroep kunt doen op familie of buren ("eigen kracht"). Dit is legitiem, maar u bent niet verplicht om mantelzorg te accepteren. Als uw netwerk overbelast is of u wilt niet afhankelijk zijn van familie, geef dit duidelijk aan.
De beschikking: wat staat erin?
De beschikking is het officiële besluit van de gemeente. Dit document bevat:
- Welke voorziening u krijgt (bijvoorbeeld huishoudelijke hulp)
- Het aantal uren per week
- De ingangsdatum en einddatum van de indicatie
- Of u Zorg in Natura (ZiN) krijgt of een PGB
- De hoogte van uw eigen bijdrage (max. €19/maand)
- Informatie over bezwaarmogelijkheden
Bezwaar maken tegen een Wmo-besluit
Bent u het niet eens met de beschikking? Dan kunt u bezwaar maken. Dit moet binnen 6 weken na ontvangst van het besluit.
Stappen bij bezwaar
- Dien schriftelijk bezwaar in bij uw gemeente
- Vermeld waarom u het niet eens bent met het besluit
- Voeg eventueel aanvullende medische informatie toe
- De gemeente nodigt u vaak uit voor een hoorzitting
- U ontvangt binnen 12 weken een beslissing op bezwaar
U kunt gratis hulp krijgen bij het indienen van bezwaar via het Juridisch Loket, een cliëntondersteuner of een sociale raadsman.
Zorg in Natura vs. Persoonsgebonden Budget (PGB)
Bij een positieve beschikking kunt u kiezen tussen Zorg in Natura (ZiN) of een PGB:
| Aspect | Zorg in Natura | PGB |
|---|---|---|
| Aanbiederkeuze | Gecontracteerde aanbieders | Vrije keuze |
| Administratie | Weinig eigen werk | Zelf administratie bijhouden |
| Familie inhuren | Niet mogelijk | Mogelijk (voorwaarden) |
| Betaling | Rechtstreeks aan aanbieder | Via SVB aan uw hulp |
Lees meer over het PGB in ons artikel PGB voor hulp aan huis.
Tijdlijn: hoe lang duurt het proces?
| Fase | Duur |
|---|---|
| Melding tot gesprek | 1-2 weken |
| Keukentafelgesprek | 1-2 uur |
| Onderzoek en advies | 2-4 weken |
| Beschikking ontvangen | 1-2 weken |
| Totaal regulier | 6-8 weken |
| Bij spoed | Enkele dagen mogelijk |
Tips voor een succesvolle aanvraag
- Vraag altijd om cliëntondersteuning – dit is gratis en uw recht
- Bewaar alle correspondentie en maak kopieën van ingeleverde documenten
- Vraag om schriftelijke bevestiging van mondelinge toezeggingen
- Wees specifiek over uw beperkingen en de gevolgen daarvan
- Vergeet niet te vragen naar alle mogelijke voorzieningen
- Bij twijfel: vraag liever te veel aan dan te weinig – de gemeente past het aan
Checklist: documenten voor uw aanvraag
- Geldig identiteitsbewijs
- BSN-nummer
- Medische informatie (indien beschikbaar)
- Lijst met taken waar u hulp bij nodig heeft
- Overzicht medicijngebruik
- Eerdere indicaties of beschikkingen
- Gegevens mantelzorger(s)
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt een Wmo-aanvraag?
Een Wmo-aanvraag duurt gemiddeld 6-8 weken vanaf de melding tot de beschikking. De gemeente heeft wettelijk 8 weken de tijd om een besluit te nemen. Bij spoed kan dit sneller, soms binnen enkele dagen. Vraag altijd naar de mogelijkheid van spoedprocedure als uw situatie urgent is.
Wat is een keukentafelgesprek?
Een keukentafelgesprek is een huisbezoek van een Wmo-consulent waarbij uw zorgbehoefte wordt besproken. Het heet zo omdat het vaak aan de keukentafel plaatsvindt in uw eigen huis. Tijdens dit gesprek worden uw beperkingen, wensen en mogelijke oplossingen besproken.
Kan ik bezwaar maken tegen een Wmo-besluit?
Ja, u kunt binnen 6 weken na ontvangst van de beschikking bezwaar maken. Dit doet u schriftelijk bij uw gemeente. U kunt gratis ondersteuning krijgen van het Sociaal Wijkteam, een cliëntondersteuner of het Juridisch Loket. Bij afwijzing van uw bezwaar kunt u in beroep gaan bij de rechtbank.
Wat kost een Wmo-aanvraag?
Het aanvragen van Wmo-hulp is gratis. Als u de hulp krijgt toegewezen, betaalt u wel een eigen bijdrage van maximaal €19 per maand (abonnementstarief 2025). Dit geldt voor alle Wmo-voorzieningen samen.
Kan ik zelf mijn hulp kiezen met een Wmo-indicatie?
Ja, u heeft keuzevrijheid. U kunt kiezen uit aanbieders die een contract hebben met uw gemeente (Zorg in Natura) of kiezen voor een Persoonsgebonden Budget (PGB) waarmee u zelf hulp kunt inkopen, ook buiten de gecontracteerde aanbieders.
Wat als ik spoed heb en niet 8 weken kan wachten?
Bij spoed kunt u vragen om een versnelde procedure. Gemeenten zijn verplicht om bij acute situaties snel te handelen. Leg goed uit waarom uw situatie urgent is. In sommige gevallen kan voorlopige hulp worden gestart terwijl de aanvraag nog loopt.